De politie en valse aangiften

Hoe gaat de politie om met valse aangiften (of als zij daarvan een vermoeden heeft)?

Seksueel misbruik wordt vaak gepleegd door een familielid, een vriend of een bekende en niet vaak door iemand die volledig onbekend is bij het slachtoffer.

De politie moet in eerste instantie ieder verhaal serieus nemen, want verkrachting is een vreselijk misdrijf. Je kunt nooit bij het begin een onderscheid maken tussen vals en niet vals. Soms is een melding snel te pareren.

Als een meisje met lichtkleurige kleding meldt dat zij zojuist in een bosperceel van de fiets gesleurd en verkracht is en haar kleding is totaal niet vuil, dan kan dat een aanwijzing zijn dat het vertelde verhaal niet (of niet geheel) juist is.

Indien er onduidelijkheden zijn, zal de zedenrechercheur door moeten vragen op details en zaken, die na te trekken zijn. Tevens zal de rechercheur het slachtoffer confronteren met onlogische passages uit de melding van het slachtoffer.

Uit wetenschappelijk onderzoek is vast komen te staan dat mensen in staat zijn verhalen te vertellen, inclusief details en emoties, die voor iemand, die een dergelijk verhaal moet beoordelen, moeilijk van echt te onderscheiden is. Daarom is een neutrale houding van de rechercheur belangrijk.

Hij moet er ook voor waken niet mee te worden gezogen in het verhaal van de aangeefster. De aangeefster doet een beroep op de rechercheur om haar te geloven. Om te voorkomen dat er een vals verhaal verteld wordt, is een kritische houding van de rechercheur belangrijk.Het kan niet zo zijn dat een verdachte op grond van een onwaar verhaal vast komt te zitten.

De politie moet zich richten op de waarheidsvinding. Indien een zaak voor de rechter komt zal deze de "dader" alleen kunnen veroordelen als er sprake is van bewijs en moet hij daarbij ook nog de overtuiging hebben dat de "dader" dat feit gepleegd heeft.

Indien de aangeefster een rammelend verhaal heeft verteld wat niet met feiten ondersteund kan worden zal er dan ook nooit tot een veroordeling van de "dader" overgegaan mogen worden. In de praktijk zal dat dan vermoedelijk ook niet gebeuren.

De aangeefster kan een "bekende dader" beschuldigen en indien deze laatste daarvoor is aangehouden en zich, om welke reden dan ook, niet voldoende kan verdedigen, kan een veroordeling mogelijk zijn. Het kan zijn dat een "dader" tijdens zijn verhoor en het feit maar toegeeft om overal vanaf te zijn, terwijl hij het niet gedaan heeft. Of hij kan niet exact aangeven waar hij ten tijde van het gepleegde feit was waardoor hij zichzelf geen alibi kan verschaffen.

Zo zijn er natuurlijk veel redenen op te noemen waardoor een "verdachte" in "problemen" zou kunnen komen. In een dergelijk geval zou er sprake kunnen zijn van gerechtelijke dwaling waar een onschuldige de dupe van wordt.

Als verdachte kun je een groot probleem hebben als je van seksueel misbruik wordt beschuldigd en je kunt je niet verdedigen of je onschuld bewijzen. Een voorbeeld hiervan is als er een valse aangifte gedaan wordt tegen iemand waarbij de aangeefster verklaart dat het misbruik een aantal jaren geleden heeft plaats gevonden. Er zijn dan geen sporen of andere bewijzen en alleen maar een verhaal van de aangeefster.

Altijd moet voorop blijven staan dat de waarheid boven tafel moet komen. Overigens is een valse aangifte vermoeden, nog iets anders dan daar bewijs voor leveren. De politie is soms veel tijd kwijt om bevestigd te krijgen dat een verhaal niet klopt.

Soms komt het voor dat de aangeefster uiteindelijk opbiecht dat het verhaal onwaar was. Dat is een grote stap voor haar want uiteindelijk is zij vaak degene geweest die de zaak aan het rollen heeft gebracht en deze onrust heeft veroorzaakt.

Overigens betekent het intrekken van een aangifte niet per definitie dat de beschuldiging vals was.

De laatste tijd wordt er door justitie anders gereageerd op mensen die een valse aangifte doen. We zien steeds meer dat degene die een valse aangifte heeft gedaan, de rekening gepresenteerd krijgt van het politieonderzoek, wat voor niets blijkt te zijn geweest. Deze rekening kan behoorlijk in de papieren lopen.